Bộ Tài chính ban hành Thông tư 99/2025/TT-BTC (thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC), có hiệu lực từ 01/01/2026, đã cập nhật nhiều nội dung quan trọng trong hệ thống tài khoản kế toán — trong đó bổ sung Tài khoản 215: Tài sản sinh học là thay đổi đáng chú ý dành cho các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nông-lâm-ngư, chăn nuôi và trồng trọt. Hãy cùng ACMan tìm hiểu về Tài khoản 215 – Tài sản sinh học theo thông tư 99/2025/TT-BTC.
1. Tài khoản 215 theo Thông tư 99/2025/TT-BTC là tài khoản gì?
Tài khoản 215 – Tài sản sinh học là một tài khoản mới được bổ sung theo quy định tại Thông tư 99/2025/TT-BTC, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2026. Theo đó, Tài khoản 215 được sử dụng để phản ánh giá trị hiện có và tình hình biến động tăng, giảm của các tài sản sinh học, bao gồm:
– Tài sản sinh học liên quan đến hoạt động nông nghiệp, bao gồm cả những tài sản sinh học được hình thành từ cây lâu năm cho sản phẩm định kỳ;
– Sản phẩm nông nghiệp tại thời điểm thu hoạch.
Tài khoản này không sử dụng để phản ánh giá trị hiện có và tình hình biến động tăng, giảm của các cây lâu năm cho sản phẩm định kỳ và súc vật làm việc (ví dụ các con vật được nuôi trong rạp xiếc để biểu diễn xiếc, nuôi trong vườn thú để cho khách tham quan như hổ, báo, sư tử, khỉ, cá voi, chó nghiệp vụ được nuôi để thực hiện các nhiệm vụ theo yêu cầu,…). Cây lâu năm cho sản phẩm định kỳ và súc vật làm việc được phản ánh vào Tài khoản 211 – TSCĐ hữu hình.
Trong đó:
– Tài sản sinh học là các cây trồng hoặc vật nuôi sống gắn với sự quản lý của doanh nghiệp đối với quá trình biến đổi sinh học mà sau đó có thể được chuyển thành các sản phẩm nông nghiệp hoặc tạo ra các tài sản sinh học khác.
– Biến đổi sinh học bao gồm các quá trình tăng trưởng, thoái hóa, sản xuất và sinh sản dẫn đến những thay đổi về số lượng hoặc chất lượng của một tài sản sinh học.
– Hoạt động nông nghiệp là hoạt động quản lý sự biến đổi sinh học nhằm thu hoạch được tài sản sinh học để bán hoặc để chế biến thành sản phẩm nông nghiệp hoặc sinh ra tài sản sinh học khác. Hoạt động nông nghiệp bao gồm các hoạt động đa dạng, ví dụ: trồng trọt (trồng cây hàng năm, cây lâu năm, vườn cây, vườn hoa, đồn điền,…) chăn nuôi (nuôi trồng thủy hải sản, gia súc, gia cầm,…). Súc vật nuôi để làm việc hoặc đánh bắt cá ở đại dương,… không thỏa mãn là hoạt động nông nghiệp.
– Sản phẩm nông nghiệp là sản phẩm được thu hoạch từ tài sản sinh học của doanh nghiệp (lá chè được thu hoạch từ bụi chè, sữa bò được thu hoạch từ bò mẹ, trứng được thu hoạch từ gà đẻ trứng,…). Sau thời điểm thu hoạch, các sản phẩm này không còn là tài sản sinh học mà chuyển sang là hàng tồn kho của doanh nghiệp. Theo đó, quá trình chế biến các sản phẩm nông nghiệp sau thu hoạch của doanh nghiệp (ví dụ, quá trình ủ, xử lý nho để trở thành rượu,…) là quá trình chế biến hàng tồn kho và được kế toán theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02 – Hàng tồn kho và các văn bản hướng dẫn.
2. Phân loại tài sản sinh học
Theo mục 1.2 Tài khoản 215 Phụ lục 2 Thông tư 99/2025/TT-BTCTài sản sinh học của doanh nghiệp bao gồm các loại như sau:
– Cây lâu năm cho sản phẩm định kỳ: Là các cây trồng sống lâu năm, được sử dụng trong sản xuất hoặc cung cấp sản phẩm nông nghiệp; dự kiến cho sản phẩm nhiều hơn một kỳ kế toán và ít có khả năng được bán dưới dạng sản phẩm nông nghiệp, trừ trường hợp thanh lí đột ngột. (Ví dụ, bụi chè/vườn chè, cây/vườn nho, cây/vườn cọ dừa, cây/vườn cây cao su, …) thường đáp ứng được định nghĩa của TSCĐ nên được kế toán là TSCĐ hữu hình của doanh nghiệp. Tuy nhiên, sản phẩm được tạo ra từ các cây lâu năm cho sản phẩm định kỳ như lá trà, quả nho, cọ dừa, mủ cao su,… khi chưa thu hoạch lại là các tài sản sinh học.
– Cây trồng để lấy sản phẩm một lần (ví dụ các loại cây lấy gỗ như cây keo, bạch đàn, xoan đào, xà cừ,…); cây trồng theo mùa vụ hàng năm (ví dụ ngô, lúa, mì, khoai, rau,…).
– Súc vật nuôi lấy thịt, sản phẩm một lần (cá, lợn, bò, gà,… nuôi lấy thịt) và súc vật nuôi cho sản phẩm định kỳ (ví dụ bò sữa, gà lấy trứng, cừu lấy lông cừu, tôm giống, gà giống, cá giống, lợn giống,…).
>>> Xem thêm:
Quy định về đơn vị tiền tệ kế toán theo Thông tư 99/2025/TT-BTC
Quy định về chứng từ kế toán theo Thông tư 99/2025/TT-BTC
3. Kết cấu và nội dung phản ánh của Tài khoản 215 – Tài sản sinh học như thế nào?
* Bên Nợ: Giá trị tài sản sinh học tăng do mua, chăm sóc, nuôi trồng…. thực tế phát sinh trong kỳ.
* Bên Có: Giá trị tài sản sinh học giảm do khấu hao, bán, thanh lý, tổn thất, sử dụng cho các hoạt động của doanh nghiệp,…
* Số dư bên Nợ: Giá trị tài sản sinh học hiện có của doanh nghiệp tại thời điểm kết thúc kỳ kế toán.
Tài khoản 215 có 3 tài khoản cấp 2:
– TK 2151 – Súc vật nuôi cho sản phẩm định kỳ. TK này có 2 tài khoản cấp 3:
- TK 21511 – Súc vật nuôi cho sản phẩm định kỳ chưa đạt đến giai đoạn trưởng thành;
- TK 21512 – Súc vật nuôi cho sản phẩm định kỳ đến giai đoạn trưởng thành, TK này bao gồm 2 tài khoản cấp 4: TK 215121 – Nguyên giá; TK 215122 – Giá trị khẩu hao lũy kế.
– TK 2152 – Súc vật nuôi lấy sản phẩm một lần.
– TK 2153 – Cây trồng theo mùa vụ hoặc lấy sản phẩm một lần.
Doanh nghiệp có thể mở thêm các tài khoản chi tiết Tài khoản 215 – Tài sản sinh học để theo dõi cho từng loại tài sản sinh học cho phù hợp với đặc điểm hoạt động sản xuất, kinh doanh và yêu cầu quản lý của đơn vị mình.
Tài khoản 215 – Tài sản sinh học là bước hiện đại hoá quan trọng trong Thông tư 99/2025/TT-BTC, giúp doanh nghiệp nông-lâm-ngư theo dõi chính xác giá trị và biến động của tài sản có vòng đời sinh học. Việc hiểu rõ định nghĩa, cấu trúc tài khoản, nguyên tắc ghi nhận cùng với việc chuẩn hoá chính sách kế toán sẽ giúp kế toán viên và lãnh đạo doanh nghiệp báo cáo chính xác, minh bạch và quản trị rủi ro tốt hơn.
Nếu doanh nghiệp bạn hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, chăn nuôi hoặc lâm nghiệp và đang cần một phần mềm kế toán có thể cấu hình Tài khoản 215, tự động lập báo cáo BCTC theo Thông tư 99, hãy cân nhắc ACMan – giải pháp phần mềm kế toán tốt nhất hiện nay.
Để được tư vấn chi tiết và trải nghiệm miễn phí sản phẩm, xin quý khách vui lòng liên hệ:
Website: acman.vn
Fanpage: Công ty Cổ phần ACMan
Công ty cổ phần phát triển công nghệ ACMan
Hotline: 0966 04 34 34
Email: sales@acman.vn
