Trong kế toán thuế doanh nghiệp, chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) phải đảm bảo có hóa đơn, chứng từ hợp pháp đầy đủ theo quy định pháp luật. Tuy nhiên, kể từ khi Nghị định 320/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/12/2025, luật thuế cho phép 5 trường hợp mua hàng hóa/dịch vụ không có hóa đơn vẫn được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN. Vậy, đó là những trường hợp nào và cần đảm bảo những điều kiện gì? Bài viết này của ACMan sẽ giúp các bạn tổng hợp 5 trường hợp mua hàng không có hóa đơn vẫn được trừ chi phí khi tính thuế TNDN theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP.
1. 5 trường hợp mua hàng không có hóa đơn vẫn được trừ chi phí khi tính thuế TNDN theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP
Ngày 15/12/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 320/2025/NĐ-CP, quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025, có hiệu lực thi hành ngay từ ngày ký.
Theo Điều 9, Nghị định 320/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp được tính chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN nếu khoản chi đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định và không thuộc danh mục chi phí không được trừ.
Đáng chú ý, pháp luật cho phép một số trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ không có hóa đơn vẫn được tính vào chi phí hợp lý, với điều kiện doanh nghiệp có đầy đủ chứng từ theo quy định. Cụ thể, từ ngày 15/12/2025, 05 trường hợp sau đây được áp dụng:
(1) Mua nông, lâm, thủy sản của người sản xuất hoặc đánh bắt trực tiếp: Bao gồm các sản phẩm do cá nhân trực tiếp trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng hoặc khai thác, đánh bắt bán ra, không qua khâu trung gian.
(2) Mua sản phẩm thủ công do người sản xuất trực tiếp bán: Áp dụng đối với các sản phẩm thủ công làm từ đay, cói, tre, nứa, lá, song, mây, rơm, vỏ dừa, sọ dừa hoặc nguyên liệu tận dụng từ sản phẩm nông nghiệp.
(3) Mua phế liệu của người trực tiếp thu nhặt: Trường hợp cá nhân thu gom phế liệu và bán trực tiếp cho doanh nghiệp, không phát hành hóa đơn.
(4) Mua đồ dùng, tài sản của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp bán ra: Bao gồm tài sản, đồ dùng không phục vụ hoạt động kinh doanh thường xuyên và do chính chủ sở hữu bán.
(5) Mua hàng hóa, dịch vụ của cá nhân, hộ kinh doanh có doanh thu dưới ngưỡng chịu thuế GTGT: Áp dụng đối với cá nhân, hộ kinh doanh có doanh thu dưới ngưỡng phải nộp thuế GTGT, không thuộc các trường hợp nêu trên.
2. Một số lưu ý về điều kiện chứng từ
Để các khoản chi nêu trên dù không có hóa vẫn vẫn được tính là chi phí hợp lý khi quyết toán thuế TNDN thì doanh nghiệp phải có đầy đủ:
– Chứng từ chi tiền theo quy định (trường hợp giá trị mua trong ngày từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt).
– Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ, do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm.
Hai điều kiện này giúp doanh nghiệp chứng minh khoản chi liên quan trực tiếp đến hoạt động sản xuất – kinh doanh và tuân thủ nguyên tắc kế toán, thuế. Nếu một trong hai điều kiện trên không đáp ứng thì chi phí có thể bị loại khỏi chi phí được trừ và dẫn đến truy thu/ phạt khi quyết toán thuế.
Việc mua hàng hóa/dịch vụ không có hóa đơn vẫn được trừ chi phí khi tính thuế TNDN nhờ quy định của Nghị định 320/2025/NĐ-CP mang lại sự linh hoạt hơn cho doanh nghiệp, đặc biệt trong giao dịch với cá nhân/hộ sản xuất, hộ kinh doanh nhỏ.
Tuy nhiên, để được ghi nhận chi phí hợp lệ, doanh nghiệp phải lưu giữ bảng kê thu mua, chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt, và những khoản chi này phải phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất, kinh doanh. Áp dụng đúng quy định không chỉ tối ưu nghĩa vụ thuế mà còn giúp kế toán tự tin khi đối chiếu với cơ quan thuế và kiểm toán.
>>> Xem thêm:
Điều kiện để được áp dụng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp theo Luật thuế TNDN 2025
Và để quản lý chứng từ thay thế, bảng kê thu mua và bằng chứng thanh toán cho các giao dịch không có hóa đơn một cách chuyên nghiệp, tự động lưu trữ, đối chiếu và chuẩn hóa báo cáo quyết toán thuế, hãy để phần mềm kế toán ACMan đồng hành cùng bạn.
ACMan là giải pháp quản lý tài chính, chi phí và thuế toàn diện giúp doanh nghiệp tự động hóa quy trình kế toán, đảm bảo tuân thủ quy định mới nhất và tối ưu hiệu quả vận hành.
Để được tư vấn chi tiết và trải nghiệm thử miễn phí phần mềm, xin quý khách vui lòng liên hệ:
Công ty cổ phần phát triển công nghệ ACMan
Website: acman.vn
Fanpage: Công ty Cổ phần ACMan
Hotline: 0966 04 34 34
Email: sales@acman.vn
